Sửa Luật Giáo dục: Miễn học phí với trẻ mầm non 5 tuổi và học sinh cấp II ?

06:37' 13/09/2018 (GMT+7)
|

 - Trình bày dự thảo Luật Giáo dục (sửa đổi) trước Thường vụ Quốc hội ngày 12/9, Bộ trưởng Bộ Giáo dục và đào tạo Phùng Xuân Nhạ nêu rõ, Dự thảo Luật lần này quy định không thu học phí với trẻ mầm non 5 tuổi và học sinh cấp 2, đồng thời hỗ trợ học phí cho cả cơ sở tư thục ở 2 cấp học này.

Miễn học phí từ mầm non đến hết cấp II

Cụ thể, theo Bộ trưởng Bộ Giáo dục và đào tạo Phùng Xuân Nhạ, Dự thảo luật lần này đã bổ sung thêm 2 chính sách mới: không thu học phí đối với trẻ em mầm non 5 tuổi, học sinh trung học cơ sở trường công lập và hỗ trợ đóng học phí cơ sở ngoài công lập đối với trẻ em, học sinh diện phổ cập; nâng chuẩn trình độ được đào tạo đối với giáo viên mầm non từ trung cấp sư phạm lên cao đẳng sư phạm

Về chính sách không thu học phí đối với trẻ em mầm non 5 tuổi, học sinh trung học cơ sở trường công lập và hỗ trợ đóng học phí cơ sở ngoài công lập đối với trẻ em, học sinh diện phổ cập, Bộ trưởng Phùng Xuân Nhạ cho biết, hiện nay khung học phí mầm non, phổ thông quy định đối với các trường công lập khá thấp (khu vực thành thị từ 60.000 đồng đến 300.000 đồng; khu vực nông thôn từ 30.000 đồng đến 120.000 đồng; khu vực miền núi từ 8.000 đồng đến 60.000 đồng). Riêng các cơ sở giáo dục ngoài công lập tự quyết định mức thu học phí.

Bộ trưởng Bộ Giáo dục và đào tạo Phùng Xuân Nhạ
Bộ trưởng Bộ Giáo dục và đào tạo Phùng Xuân Nhạ

Tuy nhiên, đến nay Nhà nước mới chỉ thực hiện miễn học phí đối với giáo dục tiểu học, còn giáo dục trung học cơ sở, trẻ em mầm non 5 tuổi (học sinh thuộc diện phổ cập) vẫn chưa được miễn học phí. Điều này gây khó khăn cho việc huy động trẻ đến trường, nhất là ở vùng núi, vùng dân tộc thiểu số, vùng có điều kiện kinh tế xã hội đặc biệt khó khăn.

Chính vì vậy, Ban soạn thảo đã nghiên cứu chính sách học phí giáo dục mầm non, giáo dục phổ thông của 18 nước, trong đó: có 4/18 nước miễn hoàn toàn học phí đối với tất cả các cấp học từ giáo dục mầm non đến giáo dục phổ thông; 6/18 nước miễn hoàn toàn học phí đối với giáo dục mầm non; 18/18 nước miễn hoàn toàn học phí đối với giáo dục tiểu học; 11/18 nước miễn học phí hoàn toàn đối với giáo dục trung học cơ sở; 8/18 nước miễn học phí hoàn toàn đối với giáo dục trung học phổ thông.

Bên cạnh chính sách miễn học phí, một số nước đã và đang thực hiện các chính sách hỗ trợ chi phí học tập cho học sinh như cung cấp miễn phí sách giáo khoa, cấp miễn phí vở ghi bài, vở viết, giấy bút, hỗ trợ dụng cụ thể thao, hỗ trợ tiền đi lại cho học sinh...

Bộ trưởng Phùng Xuân Nhạ cũng cho biết, trên cơ sở đánh giá tác động chính sách và tham khảo kinh nghiệm quốc tế, Chính phủ thống nhất chủ trương thực hiện chính sách miễn học phí như đối với trẻ mầm non 5 tuổi, học sinh trung học cơ sở trường công lập và hỗ trợ đóng học phí cơ sở ngoài công lập đối với trẻ em, học sinh diện phổ cập, đặc biệt là đối với các thôn, xã đặc biệt khó khăn, vùng đồng bào dân tộc thiểu số, vùng sâu, vùng xa theo quy định của Hiến pháp năm 2013 và Nghị quyết 29-NQ/TW của Đảng; đảm bảo quyền bình đẳng trong giáo dục của người học thuộc diện phổ cập tại trường công lập và ngoài công lập; thể hiện tinh thần Công ước Liên hợp quốc về quyền trẻ em và giảm bớt gánh nặng chi phí cho nhiều gia đình nghèo, hoàn cảnh khó khăn khi cho con thuộc diện phổ cập đến trường.

Theo đó, dự thảo Luật Giáo dục (sửa đổi) quy định như sau:

 “Học phí là khoản tiền người học phải nộp để chi trả một phần hoặc toàn bộ chi phí của dịch vụ giáo dục, đào tạo. Mức thu học phí được xác định theo lộ trình tính đúng, tính đủ chi phí dịch vụ giáo dục, đào tạo do Chính phủ quy định. Trẻ em mầm non năm tuổi, học sinh tiểu học, trung học cơ sở trường công lập không phải nộp học phí. Cơ sở giáo dục mầm non, trường tiểu học, trung học cơ sở công lập được Nhà nước bảo đảm các điều kiện về cơ sở vật chất và kinh phí hoạt động để thực hiện phổ cập giáo dục.

“Trẻ em mầm non năm tuổi cơ sở giáo dục dân lập, tư thục; học sinh tiểu học, trung học cơ sở trường tư thục được Nhà nước hỗ trợ tiền đóng học phí cho cơ sở giáo dục dân lập, tư thục. Mức hỗ trợ do Hội đồng nhân dân cấp tỉnh quy định tương đương mức ngân sách cấp chi thường xuyên tính bình quân trên một học sinh của cơ sở giáo dục công lập cùng cấp trên địa bàn.Chính phủ quy định lộ trình thực hiện việc không thu học phí đối với trẻ em mầm non năm tuổi, học sinh trung học cơ sở trường công lập; hỗ trợ tiền đóng học phí cho trẻ em mầm non năm tuổi cơ sở giáo dục dân lập, tư thục, học sinh tiểu học, trung học cơ sở trường tư thục” (khoản 1 Điều 95).

Lo không kinh phí

Thảo luận tại phiên họp, một số đại biểu lo ngại khoản chi cho giáo dục là 20% tổng thu ngân sách hàng năm chủ yếu chi cho lương, nếu nay ngoài việc miễn học phí cho cấp tiểu học như hiện tại mà miễn thêm học phí cho cả mầm non 6 tuổi và trung học cơ sở, hỗ trợ học phí cho cả trường tư thục của các cấp học này thì khó khả thi.

Theo Phó Chủ tịch Quốc hội Phùng Quốc Hiển, trong dự thảo luật có nhiều chính sách đột phá và ông đồng tình là cần có cơ chế mới để khuyến khích xã hội học tập, nhưng phải có lộ trình mà hiện nay trong dự thảo luật chưa có.

“Phải có lộ trình cho từng giai đoạn, hay khi đất nước nghèo thì thế nào, giàu thì thế nào? Có nên miễn học phí cấp trung học cơ sở ở tất cả các khu vực và hỗ trợ cả trường tư thục hay là chỉ hỗ trợ cho vùng nông thôn, vùng sâu vùng xa, vùng khó khăn, người nghèo thành phố…?” – Phó Chủ tịch đặt vấn đề.

Phó Chủ tịch Quốc hội Phùng Quốc Hiển
Phó Chủ tịch Quốc hội Phùng Quốc Hiển góp ý cho Luật Giáo dục

Ngoài việc khẳng định “không đồng tình miễn học phí trung học cơ sở”, ông Phùng Quốc Hiển cũng đề nghị Bộ Giáo dục phải xem lại đề xuất hỗ trợ cho các trường tư thục. “Có trường 7-8 triệu/tháng mà còn xếp hàng mới được vào, có cần thiết như thế không? Theo tôi phải tính lại, đại trà quá thì vi phạm nguyên tắc thị trường, không thể giữ tư duy bao cấp.” – ông Hiển nói.

Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Kim Ngân cũng đề nghị cơ quan soạn thảo làm rõ tác động của các chính sách mới đối với ngân sách nhà nước, trong khi Luật Giáo dục sửa đổi vẫn xác định dành tối đa là 20% ngân sách nhà nước cho giáo dục nhưng lại mở ra nhiều chính sách mới có liên quan về ngân sách, điều này có đảm bảo tính khả thi hay không?

Cho ý kiến về vấn đề này, Phó Thủ tướng Vũ Đức Đam cho biết, ở nhiều nước trên thế giới, việc miễn học phí đã thực hiện ở cấp học được phổ cập. Còn tại Việt Nam, hiện chúng ta đã hoàn thành phổ cập trung học cơ sở và đang có lộ trình hoàn thành phổ cập trung học phổ thông, tuy nhiên mới chỉ miễn học phí bậc tiểu học.

“Vấn đề này đã được đưa ra bàn nhiều lần trong Chính phủ và đi đến quyết định trình Ủy ban Thường vụ Quốc hội về nguyên tắc miễn học phí, còn lộ trình thực hiện tuỳ thuộc vào trình độ phát triển và khả năng cân đối ngân sách, nhưng không vượt quá 20% chi ngân sách cho giáo dục.” – Phó Thủ tướng nói.

Nêu quan điểm của mình, Phó Chủ tịch Quốc hội Uông Chu Lưu nhấn mạnh: Đã là giáo dục bắt buộc thì phải miễn học phí. Theo ông Lưu, hiện nay, cấp trung học cơ sở đã là bắt buộc, do vậy, việc bố trí kinh phí như thế nào thì phải tính toán. Đối với giáo dục ngoài công lập, theo ông Uông Chu Lưu, với cấp giáo dục bắt buộc thì nhà nước cũng vẫn phải có chính sách hỗ trợ.

“Mặc dù họ là đối tượng ngoài công lập, nhưng họ đào tạo, giáo dục đối tượng bắt buộc của chúng ta, mà đối tượng này đã được nhà nước ưu tiên, cho nên phải có chính sách khuyến khích hỗ trợ nhưng hỗ trợ thế nào cho hợp lý, tùy vào điều kiện từng nơi, ví dụ như miền núi khác, vùng đặc biệt khó khăn khác, ở đô thị khác, khu công nghiệp khác…” - Phó Chủ tịch Quốc hội Uông Chu Lưu nêu quan điểm.

Chính phủ không chủ trương cải cách tiếng Việt

Trước các tranh luận liên quan đến một số thí điểm trong giáo dục, điển hình là cách dạy và học tiếng Việt ở lớp 1 thời gian qua, Phó Thủ tướng Vũ Đức Đam nhấn mạnh: Bộ Giáo dục và đào tạo đã có ý kiến chính thức, đây chỉ là phương pháp dạy học tiếng Việt, chủ yếu là dạy phát âm cho trẻ mới bắt đầu đi học chứ không phải đổi mới hay cải cách tiếng Việt. Chính phủ hoàn toàn không có chủ trương này.

“Mặc dù giáo dục phổ thông của Việt Nam được quốc tế đánh giá tích cực nhưng chúng ta cần phải liên tục đổi mới hơn nữa. Tuy nhiên giáo dục luôn được cả xã hội quan tâm nên trong quá trình đổi mới phải rất thận trọng nhưng không thể không làm. Và đã đổi mới thì phải có thử nghiệm, thực nghiệm nhưng tôi khẳng định lại cải cách tiếng Việt thì Chính phủ chưa có chủ trương này ít nhất trong những năm tới đây”, Phó Thủ tướng nói.

PV

 

Thông tin thời tiết
25°9° - 18°Trời đẹp
  • 19/12

    9° - 21°

  • 20/12

    9° - 21°

  • 21/12

    9° - 21°

  • 22/12

    13° - 21°