"Không nước nào công chức làm ít giờ, công nhân làm nhiều giờ'

16:25, 23/10/2019
|

(VnMedia) - Phát biểu tại Nghị trường Quốc hội về Luật Lao động, ông Nguyễn Thiện Nhân, Bí thư Thành uỷ TP. Hồ Chí Minh nhấn mạnh: “Không nước nào công chức làm ít giờ, công nhân làm nhiều giờ.”

Chiều nay 23/10, thảo luận tại Hội trường Quốc hội về vấn đề thời giờ làm việc bình thường tại dự thảo bộ luật Lao động sửa đổi, Bí thư Thành ủy TP.Hồ Chí Minh Nguyễn Thiện Nhân đã phân tích rất thấu đáo, với những số liệu rõ ràng để thấy rằng, việc giảm giờ làm là cần thiết, phù hợp với xu hướng của thế giới.

Ông Nhân cho biết, ngay từ giai đoạn Karl Marx, công nhân phải làm việc từ 10 - 16 giờ/ngày nên đã hình thành phong trào đấu tranh giảm giờ làm. Tiêu biểu là vào ngày 1/5/1886, công nhân biểu tình ở Chicago (Mỹ), đòi ngày làm việc 8 tiếng thay vì 10 tiếng, đồng thời yêu cầu ngày làm 8 tiếng nhưng không giảm tiền lương. Sau đó 3 năm thì Hội nghị Quốc tế Cộng sản tổ chức tại Paris do Marx-Angel chủ trì đã chọn ngày 1/5/1890 là ngày Quốc tế Lao động, đấu tranh ngày làm 8 giờ.

Đưa ra trường hợp nhà tư bản sản xuất xe hơi của Mỹ là Henry Ford là người đầu tiên chuyển sang thực hiện chế độ ngày làm 8 giờ và 6 ngày mỗi tuần, ông Nhân cho biết, nhà tư bản này sau đó đã thử nghiệm ngày làm 8 giờ nhưng chỉ làm 5 ngày mỗi tuần thì thấy rằng, năng suất không những không giảm mà còn tăng. Chế độ làm việc 6 ngày mỗi tuần chuyển sang 5 ngày mỗi tuần sau đó được nhiều nước làm theo.

ĐBQH Nguyễn Thiện Nhân, Bí thư Thành uỷ TP. Hồ Chí Minh
ĐBQH Nguyễn Thiện Nhân, Bí thư Thành uỷ TP. Hồ Chí Minh

Cũng theo ông Nguyễn Thiện Nhân, năm 1940, Mỹ đã thông qua luật 1 tuần làm 40 giờ (tức làm 5 ngày mỗi tuần). Sau đó, tới khoảng những năm 50 - 60 thì các nước đều chuyển từ 48 giờ sang 40 giờ mỗi tuần. “Người ta đã chứng minh từ 40 giờ trở lên không đem lại hiệu quả lâu dài vì năng suất không tăng”, ông Nguyễn Thiện Nhân nhấn mạnh lại.

Trong khi đó ở Việt Nam, từ những năm 60 tới nay, công chức làm việc 8 tiếng mỗi ngày, tuần làm 6 giờ. Tới năm 1999 khi chuyển sang 5 ngày theo thông lệ quốc tế, tức là đã chậm hơn thế giới gần nửa thế kỷ.

Tuy nhiên, Bí thư Thành uỷ TP. Hồ Chí Minh phân tích một thực tế, đó là ở Việt Nam hiện nay tồn tại 2 nhóm người: Người làm cho nhà nước thì chỉ làm việc 5 ngày (40 giờ), làm cho doanh nghiệp thì 6 ngày (48 giờ/tuần), và theo ông, điều này “rõ ràng là không bình đẳng.”

“Ở các nước không có luật lao động nào tách riêng, công chức làm ít giờ và công nhân làm nhiều giờ, họ chỉ quy định chung cho đất nước”, ĐBQH Nguyễn Thiện Nhân nói.

Theo ông Nhân, thậm chí trên thế giới từ năm 2000 tới nay, nhiều nước không còn giữ chế độ 40 giờ lao động mỗi tuần mà tiếp tục giảm dần. Trong 36-38 nước thuộc Tổ chức kinh tế thế giới thì chỉ còn 2 nước quy định số giờ làm việc trên 40 giờ, còn lại đều hạ xuống dưới 40 giờ. Nước Đức chỉ làm 26 giờ/tuần nhưng vẫn là nước có năng suất cao nhất thế giới.

Với những phân tích nói trên, Bí thư Thành uỷ TP. Hồ Chí Minh đề xuất Việt Nam cần có lộ trình chuyển lao động 48 giờ xuống 40 giờ/tuần trong vòng 10 năm, trước mắt, có thể xuống 44 giờ/tuần, sau đó tới năm 2030 kỷ niệm 100 năm thành lập Đảng thì sẽ làm 5 ngày mỗi tuần với người lao động.

“Như vậy chúng ta vẫn đi sau thế giới 80 năm”, ông Nhân nhấn mạnh.

Về vấn đề tăng giờ khung giờ làm thêm, Bí thư Thành uỷ TP. Hồ Chí Minh cho rằng, nếu thực hiện mở rộng khung giờ làm thêm, về ngắn hạn, doanh nghiệp có thêm lợi nhuận, người lao động có thêm thu nhập nhưng hậu quả là sức khoẻ người lao động giảm sút.

Ông Nhân cũng nêu lại quan điểm rằng, tăng giờ làm thêm thì năng suất cũng không tăng vì thống kê cho thấy, người lao động làm việc trên 40 giờ mỗi tuần thì năng suất cũng không tăng.

Nhấn mạnh “cần phải làm rõ người Việt Nam muốn gì?”, Bí thư Thành uỷ TP. Hồ Chí Minh nói: “Vừa rồi có cuốn sách nghiên cứu về hạnh phúc của người Việt Nam. Cuốn sách cho thấy, về kinh tế, người Việt Nam mong muốn có thu nhập, có việc làm, có nhà. Nhưng về gia đình thì những giá trị lớn nhất, 95,4% mong muốn có gia đình hoà thuận, 73% con cháu ngoan và tiến bộ, 60% là sức khoẻ tốt.”

Với thực tế nói trên, ông Nhân cho rằng, nếu quy định khung giờ làm thêm là 300 giờ thì thực tế mỗi ngày sẽ làm tăng thêm một giờ, tức là thay vì làm 8 giờ thì mỗi ngày phải làm từ 9-10 giờ.

“Nếu chúng ta làm việc mỗi ngày 9-10 giờ quanh năm thì không thể có gia đình hạnh phúc. Không có điều đó đâu. Trên thế giới từ bỏ điều nay 133 năm nay rồi”, ông Nhân nói và nhấn mạnh điều mà nhiều đại biểu đã phát biểu trước đó, là “muốn tăng năng suất lao động thì cái gốc là phải đổi mới công nghệ, chứ tăng giờ làm thì sẽ giảm năng suất lao động.”

Trước đó, trong buổi thảo luận sáng nay, đa số các đại biểu cũng nêu quan điểm không muốn tăng giờ làm thêm, bởi người lao động đành phải làm thêm vì lương quá thấp, hoặc sợ bị chủ sa thải, cắt giảm các khoản phụ cấp... Thậm chí, khi tranh luận về điều này với ĐB Vũ Tiến Lộc, bà Nguyễn Thị Quyết Tâm đã nghẹn ngào nói về nỗi thống khổ của người công nhân vì đời sống quá khó khăn mà phải chấp nhận làm thêm.

Còn ĐB Bùi Sĩ Lợi khi trao đổi với VnMedia cũng nói, có trường hợp thanh niên gầy gò, vàng vọt vẫn "xin các bác các chú cho làm thêm" để trang trải cuộc sống.

Xuân Hưng