- Nhà lãnh đạo Đài Loan Tsai Ing-wen hôm qua (22/9) đã ca ngợi “hành động anh hùng” của các phi công trong Không quân Đài Loan sau khi họ chặn một số máy bay của Trung Quốc đang tiến về phía hòn đảo.

Căng thẳng giữa Trung Quốc và Vùng lãnh thổ (VLT) Đài Loan đã leo thang đến mức nghiêm trọng nhất trong nhiều năm trở lại đây khi lực lượng chiến đấu cơ của Đài Loan cất cánh khẩn cấp đi chặn máy bay của Trung Quốc hồi tuần trước.

Đến thăm một căn cứ không quân lớn ở Penghu thuộc Eo biển Đài Loan - nơi chia cắt giữa Đài Loan và Trung Quốc đại lục, bà Tsai đã nói với các phi công và kỹ sư rằng bà biết về “hành động anh hùng” của họ khi chặn và xua máy bay của Trung Quốc đi.

Wang Chia-chu- một trong những sĩ quan cấp cao trong Không quân VLT Đài Loan cho biết, chỉ có 5 phút để chiến đấu cơ của họ cất cánh sau khi phát hiện các máy bay của Trung Quốc. “Chúng tôi sẽ bảo vệ không phận của mình chừng nào còn có mối đe dọa”, ông Wang tuyên bố.

Một sĩ quan cấp cao khác của VLT Đài Loan cho biết, lực lượng của họ hiện tại “gần như ngày nào” cũng phải cất cánh khẩn cấp khi căng thẳng giữa Đài Loan và Trung Quốc leo thang.

Cuộc chạm trán mới nhất giữa máy bay Trung Quốc và chiến đấu cơ Đài Loan diễn ra trong bối cảnh quan hệ giữa Trung Quốc và VLT Đài Loan đang “căng như dây đàn”. Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình từng cảnh báo rằng Bắc Kinh có quyền sử dụng vũ lực để đưa Đài Loan trở lại tầm kiểm soát của nước này nhưng Trung Quốc trước hết vẫn muốn nỗ lực theo đuổi mục tiêu đạt được “sự thống nhất” hòa bình.

Trung Quốc và Vùng lãnh thổ Đài Loan đã bị chia cắt năm 1949, sau một cuộc nội chiến và kể từ đó đến nay Bắc Kinh luôn khẳng định mục tiêu kiên quyết thống nhất Đài Loan vào Trung Quốc. Bắc Kinh công khai ý định sẵn sàng dùng vũ lực đối với VLT Đài Loan nếu khu vực này tìm cách đòi độc lập với Trung Quốc. Vì thế, Đài Loan vẫn luôn canh cánh cái gọi là “mối đe dọa từ Trung Quốc” đối với hòn đảo này.

Căng thẳng ở Eo biển Đài Loan từng trở nên dịu nhẹ dưới thời Nhà lãnh đạo Ma Ying-jeou khi ông này lên cầm quyền năm 2008 với cương lĩnh củng cố, phát triển các mối quan hệ thương mại và du lịch với Trung Quốc đại lục. Tuy nhiên, kể từ khi bà Tsai Ing-wen lên cầm quyền hồi năm 2016, tình hình Eo biển Đài Loan bắt đầu leo thang căng thẳng do Nhà lãnh đạo mới của Đài Loan áp dụng lập trường cứng rắn với Trung Quốc.

Bà Tsai công khai thực hiện nhiều bước đi nhằm đối phó với Trung Quốc như tăng chi tiêu quân sự, tăng cường mua sắm vũ khí và mở rộng hợp tác với các nước lớn, đặc biệt là đồng minh Mỹ. Bắc Kinh đương nhiên không thể chấp nhận một Đài Loan ngày càng thách thức khi hòn đảo này luôn luôn được Trung Quốc coi là một vùng lãnh thổ của họ.

Bắc Kinh luôn phản đối gay gắt và quyết liệt việc bất kỳ nước nào tăng cường quan hệ với VLT Đài Loan và đặc biệt trong quan hệ giữa Mỹ và Đài Loan, bởi Bắc Kinh tin rằng điều đó vi phạm chính sách Một Trung Quốc. Bất chấp sự phản đối của Bắc Kinh, Mỹ vẫn có nhiều bước đi thể hiện sự ủng hộ của nước này dành cho VLT Đài Loan. Điều này đã gây thêm sóng gió cho quan hệ Mỹ-Trung.